Kluski śląskie z sosem z pieczonych pomidorów i świeżym tymiankiem

Obierz ziemniaki, opłucz je pod zimną wodą i pokrój na równe kawałki (ok. 2–3 cm). Włóż do dużego garnka i zalej zimną wodą tak, aby woda przykrywała ziemniaki o około 2 cm. Dodaj połowę soli (4 g). Doprowadź do wrzenia na dużym ogniu, następnie zmniejsz ogień i gotuj na średnim ogniu przez 18–25 minut, aż ziemniaki będą miękkie — sprawdzisz to widelcem: widelec powinien łatwo wchodzić w ziemniak, a kawałek powinien się rozpadać.

Odcedź ziemniaki na durszlaku. Włóż je ponownie do pustego garnka postawionego na małym ogniu na 1–2 minuty, aby odparowała nadmiarowa wilgoć; potrząsaj garnkiem co chwilę. Następnie przełóż ziemniaki do dużej miski i tłucz tłuczkiem do ziemniaków lub przeciskaj przez praskę — celem jest uzyskanie gładkiej, bez grudek konsystencji.

Do przestudzonych, ciepłych ziemniaków dodaj całe jajko i resztę soli (4 g). Zacznij mieszać drewnianą łyżką, a gdy składniki się połączą, dosypaj stopniowo mąkę ziemniaczaną. Najlepiej dodać 3/4 ilości, wymieszać, a potem dosypywać po łyżce, aż masa przestanie mocno się kleić. Ciasto ma być gładkie i lekko sprężyste, nie twarde. Jeżeli jest zbyt klejące, dosyp niewielką ilość mąki ziemniaczanej; jeśli za suche i pęka, możesz dodać odrobinę roztrzepanego jajka lub łyżkę zimnej wody.

Podziel ciasto na 12–16 równych części (na 4 porcje po 3–4 kluski). Nabieraj porcję ręką, formuj kulkę wielkości orzecha włoskiego, następnie spłaszcz delikatnie i w środku zrób palcem wgłębienie o średnicy około 1 cm — to charakterystyczne 'oczko' kluski śląskiej, które zbierze sos. Jeśli podczas formowania kluski przyklejają się do rąk, zwilż dłonie zimną wodą lub posyp odrobiną mąki ziemniaczanej.

W dużym garnku zagotuj osoloną wodę (reszta soli już dodana wcześniej). Wkładaj kluski partiami do wrzącej, ale nie bardzo gwałtownej wody. Gdy kluski wypłyną na powierzchnię, gotuj je jeszcze 2–3 minuty (licząc od momentu wypłynięcia). Wyjmuj łyżką cedzakową i odkładaj na talerz; od razu możesz skropić kawałkiem masła, aby nie przyklejały się do siebie.

Nagrzej piekarnik do 200°C (góra-dół) lub 180°C z termoobiegiem. Pokrój pomidory na połówki lub ćwiartki jeżeli duże. Obierz cebulę i pokrój w grube pióra. Czosnek obierz i zostaw w całości lub lekko zgnieć nożem. Na blasze wyłóż papier do pieczenia, ułóż pomidory skórą do dołu (jeśli używasz koktajlowych — w całości), dodaj cebulę i czosnek. Skrop wszystko olejem rzepakowym (30 g), posyp cukrem (10 g), posól lekko i popieprz. Rozłóż gałązki tymianku (część możesz wcisnąć między pomidory). Piecz 25–35 minut aż pomidory będą skurczone, zrumienione przy brzegach i miękkie w środku.

Po upieczeniu przełóż warzywa do wysokiego naczynia (ostrożnie — gorące) i odczekaj 5 minut aby lekko przestygły. Usuń większe gałązki tymianku (liście możesz zostawić). Zmiksuj całość blenderem na gładkie puree. Jeżeli chcesz sos bardziej kremowy, dodaj śmietanę (100 g) przed miksowaniem. Przetrzyj sos przez sito jeśli chcesz pozbyć się skórek i pestek — dzięki temu uzyskasz gładką konsystencję.

Przelej zmiksowany sos do średniej wielkości rondla i gotuj na małym ogniu 5–8 minut, aż nieco zgęstnieje. Dodaj masło (30 g) i mieszaj aż się rozpuści — nada to sosowi połysk. Spróbuj i dopraw solą, pieprzem oraz ewentualnie odrobiną cukru jeśli sos jest zbyt kwaśny. Na koniec dodaj świeże listki tymianku (odciśnięte z gałązek) dla żywego aromatu.

Podgrzej kluski (krótko na parze lub wrzucając je ponownie do wrzącej wody na 30–60 sekund), odcedź. Na talerz połóż porcję klusek, obficie polej sosem z pieczonych pomidorów. Udekoruj świeżymi listkami tymianku i, jeśli używasz, posiekaną natką pietruszki (30 g). Podawaj gorące.

Dodatkowo: do sosu możesz dodać kilka łyżek jogurtu naturalnego zamiast śmietany dla lżejszej wersji, albo posypać tartym serem dojrzewającym przy podaniu. Podawaj z prostą sałatką z ogórka i koperku lub lekką surówką z białej kapusty.