Umyj ziemniaki pod bieżącą wodą, nie obieraj jeśli skórka jest cienka i ładna (opcjonalnie obierz, jeśli wolisz). Użyj mandoliny ustawionej na grubość 2-3 mm lub ostrego noża i deski: kroj każdy ziemniak na cienkie plasterki o równej grubości (2-3 mm). Po pokrojeniu włóż plasterki do dużej miski z zimną wodą i płucz kilkukrotnie, aż woda stanie się mniej mętna (ok. 1-2 minuty) — to usunie nadmiar skrobi i zapobiegnie sklejaniu przy zapiekaniu. Odsącz i osusz plasterki na czystej ściereczce papierowej.
Opis
Delikatny, kremowy gratin ziemniaczany z polskim akcentem: kremowa śmietana, aromatyczny czosnek i świeży tymianek oraz zapieczony ser żółty tworzą sycące, a jednocześnie eleganckie danie główne. Inspiracja nowoczesną kuchnią polską polega na prostocie składników dostępnych wiosną i precyzyjnym wykonaniu: cienko krojone ziemniaki połykają sos na bazie śmietany zagęszczony skrobią ziemniaczaną, co daje aksamitną konsystencję bez użycia mąki (bezglutenowe). Podawać jako samodzielne danie lub jako dodatek do pieczonego mięsa (kaczka, wieprzowina) lub w wersji wegetariańskiej z zielonymi warzywami. Danie jest złociste i kremowe, z kontrastem chrupiącej, lekko przypieczonej skórki sera i aromatów ziół.
Użyte składniki
Składniki (12)
- Ziemniaki 6.7 szt. (~1000 g)
- Ser żółty 200 g
- Śmietana 18% 300 ml
- Mleko 100 ml
- Czosnek 2 ząbki (~10 g)
- Masło 30 g
- Skrobia ziemniaczana 10 g
- 🌿 Przyprawy
- Sól 0.1 szczypt (~4 g)
- Pieprz czarny 4 szczypty (~2 g)
- Tymianek 6 g
- ✨ Opcjonalne
- Szparag 200 g
- Cebula dymka 1.2 pęczek (~60 g)
💡 Kliknij na składnik aby oznaczyć jako użyty
Kroki przygotowania
Przygotowanie ziemniaków
Sos śmietanowy
W średnim rondlu rozgrzej masło na średnim ogniu. Dodaj drobno posiekany lub przeciśnięty czosnek i podsmażaj 30-45 sekund aż pachnie (nie rumień) — ma być aromatyczny, nie spalony. Dodaj świeży tymianek i krótko wymieszaj. Wlej śmietanę i mleko, zamieszaj. W osobnej miseczce rozprowadź skrobię ziemniaczaną w 2 łyżkach (ok. 30 ml) zimnego mleka aż powstanie gładka zawiesina; wlej ją cienkim strumieniem do gorącej śmietany, cały czas mieszając trzepaczką. Podgrzewaj delikatnie 3-4 minuty aż sos lekko zgęstnieje i przestanie smakować surowo. Dopraw solą i pieprzem do smaku. Gotowy sos powinien lekko oblekać łyżkę i mieć aksamitną, gładką konsystencję.
Przygotowanie naczynia
Nagrzej piekarnik do 190°C (góra-dół; jeśli używasz termoobiegu ustaw 170°C). Posmaruj masłem żaroodporne naczynie o wymiarach około 20x30 cm lub okrągłą formę o średnicy 24 cm. Dno możesz dodatkowo wyłożyć cienką warstwą sera, by zapobiec przywieraniu i dodać smak.
Układanie i pieczenie
Układaj plasterki ziemniaków w formie w lekko nachodzących warstwach: ułóż pierwszą cienką warstwę plasterków, posól lekko (rozprowadź równomiernie), następnie wylej 1/4 przygotowanego sosu i posyp 1/4 tartego sera. Powtarzaj takie warstwy aż do wyczerpania składników, kończąc warstwą sosu i posypką z reszty sera na wierzchu. Przykryj formę folią aluminiową (nie szczelnie, zostaw lekki przepływ pary) i wstaw do nagrzanego piekarnika. Piecz przykryte 25 minut, następnie zdejmij folię i piecz kolejne 12-15 minut aż wierzch się zarumieni i ser utworzy złotą skorupkę. Po łącznym czasie pieczenia sprawdź wypiek wykałaczką lub nożem — powinna ona łatwo wchodzić w ziemniak do środka (ok. 2-3 mm oporu).
Dodatki (opcjonalne)
Jeśli używasz szparagów: odetnij twarde końcówki (ok. 2-3 cm), blanszuj łodygi w osolonej, wrzącej wodzie przez 2-3 minuty aż będą jędrno-miękkie, od razu przełóż do zimnej wody z lodem, osusz i ułóż na wierzchu zapiekanki w ostatnich 8-10 minutach pieczenia, by lekko się przyrumieniły. Cebulę dymkę drobno posiekaj i posyp na gotowe danie tuż przed podaniem dla świeżości i koloru.
Wykończenie i serwowanie
Po wyjęciu z piekarnika odstaw zapiekankę na 10 minut — sos lekko zgęstnieje, a porcjowanie będzie łatwiejsze. Podawaj po porcjowaniu na ciepłych talerzach. Możesz dodać kilka świeżych listków tymianku lub posypać cienko posiekaną cebulą dymką. Danie świetnie komponuje się z pieczonym mięsem lub zieloną sałatą z vinaigrette.
Ciekawostka
Gratin pochodzi z kuchni francuskiej, ale zapiekanek z ziemniaków — w różnych wersjach — używa się w polskich domach od dawna; zastąpienie mąki skrobią ziemniaczaną to prosty sposób na zachowanie tradycyjnego efektu kremowego sosu w wersji bezglutenowej.
Najlepsze na
Wskazówki
Podawaj gratin lekko gorący, odpoczęty 8-10 minut. Dobrze komponuje się z kwaskowatą surówką z kapusty pekińskiej lub świeżą sałatą z octem jabłkowym. Dla wersji świętnej podaj z plastrami pieczonej kaczki lub pieczonym schabem.
Przechowuj w lodówce do 2 dni w zamkniętym pojemniku. Aby odgrzać, piecz w piekarniku w 160-170°C przez 10-15 minut aż wnętrze się podgrzeje i ser lekko się stopi. Nie zaleca się wielokrotnego podgrzewania śmietanowych zapiekanek.
📸 Ugotowane przez społeczność
Zaloguj się, aby dodać zdjęcieDodaj zdjęcie gotowej potrawy
Po zatwierdzeniu przez moderatora otrzymasz 10 punktów doświadczenia.
Nikt jeszcze nie dodał zdjęcia. Bądź pierwszy!
Komentarze (0)
Bądź pierwszy który skomentuje ten przepis!
Dodaj komentarz